A22. Diaes kompren, diaes da gompren (1)

Distreiñ d'al listenn

Alies e vez graet fazioù diwar levezon ar galleg, pa vez kaoz a dreiñ ar frazenn-mañ :
a) Il est difficile de voir l'île à cause du brouillard.
Setu da gentañ tout, un droidigezh reizh :
b) Diaes eo gwelet an enezenn gant al latar.
Hag un droidigezh sius, a gaver alies gant an deskarded :
c) *diaes eo da welet an enezenn gant al latar. (Levezon ar galleg, de o tont da vezañ da ?)
Ha kouskoude, eo reizh ar frazenn-mañ :
d) Corona Borealis (ur steredeg) vo diaes da welet d'an eur-mañ.
Ar sizhun-mañ e vo klasket kaout ur reolenn gant sikour ar galleg evit an implij, pe get, eus DA ; ar sizhun a zeu e vo studiet pizh-ha-pizh, e-keñver yezhadur, ar frazennoù meneget uheloc'h.

E galleg, goude an anoioù-gwan (= adjectifs) facile, difficile, étonnant, agréable, etc., e c'heller degas an anv-verb (= infinitif) gant DE :
Il est difficile de réaliser un tel outil...
E brezhoneg, goude an anoioù-gwan aes, didorr, diaes, start, poanius, brav, kaer, emsav, mad, fall, enoeüs, saotrus, souezhus, sebezus, interesant, yac'hus, etc. a glot gant an anoioù-gwan galleg meneget uheloc'h, hag evit ar memes framm, eo arabat implij da.
Diaes eo sevel un hevelep benveg...
Souezhus eo gwelet ur c'hangourou e Rosko.

Gant ar memes anoioù-gwan galleg e c'heller kaout an anv-verb renadenn degaset gant à : Facile à comprendre, étonnant à voir, agréable à entendre, etc.
Hevelep renadennoù a vez degaset e brezhoneg gant da : aes da gompren, souezhus da welet, brav da glevet..., alese ar frazennoù reizh :
N'eo ket un dra diaes d'ober, en tailh !
Setu un trouz poanius da glevet.
Hag en un daolenn, an araogennoù da implijout war-lerc'h an anv-gwan e galleg hag e brezhoneg :

Lenn ivez : F. Kervella, Yezh. bras, § 613, ha J. Gros, levr. 1, p. 126-127.